موت کورت (moot court) یا شبیه سازی رسیدگی قضایی یا داوری، واحد درسی عملی در بعضی از دانشگاه های خارجی است که به صورت اجباری یا اختیاری ارائه می شود و طی آن دانشجویان تلاش می کنند آموخته های حقوقی خود را در یک شبیه سازی که تا حد امکان به واقعیت نزدیک است به کار بگیرند و در مقام وکلای خواهان و خوانده به رقابت با یکدیگر بپردازند. موت کورت را می توان پُلی میان دانشکدۀ حقوق و فضای کسب و کار حرفه ای برشمرد که هدف اصلی آن آشنایی دانشجویان با نحوۀ استفادۀ صحیح و کارآمد از دانش حقوقی کسب شده در دانشکدۀ حقوق در یک محیط کار رسمی و واقعی است.

با توجه به نقشی که موت کورت های دانشگاهی در افزایش مهارت های عملی دانشجویان در سطح ملی ایفاء کرده اند، روز به روز بر محبوبیت آنها افزوده شد بطوریکه به تدریج مسابقات موت کورت به صورت تخصصی و با همکاری نهادهای ذی ربط مانند دیوان بین المللی دادگستری یا دیوان بین المللی کیفری نیز در سطح بین المللی و در قالب رقابت بین تیم های مختلف ملی فعالیت خود را آغاز کردند و تنور رقابت های موت کورت را بیش از پیش داغ کردند.

هرچند جای خالی شبیه سازی رسیدگی قضایی یا داوری به عنوان یک واحد عملی اجباری یا اختیاری همچنان در دانشکده های حقوق ایران احساس می شود، اما آوازۀ مسابقات موت کورت چند سالی است که در کشور ما نیز پیچیده است و شاهد برگزاری این مسابقات در رشته های مختلف هستیم به طوریکه بعضی از دانشگاه ها و یا نهادهای تخصصی سعی کرده اند با توجه به امکانات و ظرفیت هایی که در اختیار دارند در حوزه های فعالیت خودشان نسبت به برگزاری مسابقات موت کورت و ترویج فرهنگ شبیه سازی رسیدگی قضایی یا داوری در حوزه های مختلف گام بردارند و به ایفای نقش بپردازند.

یکی از نهادهایی که در بحث معرفی و توسعۀ فرهنگ مسابقات شبیه سازی در کشور به طور کلی، و مساعدت به رونق داوری تجاری و استعدادیابی و پرورش نیروی انسانی زُبده در این زمینه به طور خاص، نقش فعال و مستمری به خصوص در سال های اخیر داشته است، «مرکز منطقه ای داوری تهران» یا تِرَک (TRAC) است. اولین موت کورت حقوق داوری در ایران با تمرکز بر داوری تجاری در سال ۱۳۹۴ به ابتکار مرکز منطقه ای داوری تهران برگزار شد و تاکنون هفت دوره از «مسابقات داوری تجاری ایران» پشت سر گذاشته شده است. با توجه به این سابقه، زمان مناسبی است که مروری بر فعالیت ها و تلاش های مرکز منطقه ای داوری تهران در برگزاری مسابقات داوری تجاری ایران داشته باشیم و دستاوردها و چالش های این مرکز را در این خصوص با یکدیگر مرور کنیم.

سرکار خانم زهرا حسین پور، عضو کمیتۀ برگزاری مسابقات داوری تجاری ایران در مرکز منطقه ای داوری تهران، دعوت دیدبانان دادگستر (دیداد) برای انجام گفت و گو پیرامون این مسابقات را با روی باز پذیرفتند. ایشان دارای مدرک کارشناسی حقوق و کارشناسی ارشد حقوق بین الملل می باشند و به عنوان مشاور حقوقی مرکز منطقه ای داوری تهران و همچنین دستیار داور در پرونده های تجاری داخلی و بین المللی نیز به فعالیت مشغول هستند.

 

دیداد: خانم حسین پور برای قبول دعوت دیدبانان دادگستر و حضور در این گفت و گو از شما سپاسگزاریم.

خانم حسین پور: سپاس از شما که از من برای این گفت و گو دعوت کردید. امیدوارم صحبت های من برای مخاطبان دیداد و علاقمندان به موت کورت مفید باشد.

 

۱. نهادهای داوری مختلفی در سطح ملّی در ایران مشغول به فعالیت هستند که در رأس آنها مرکز داوری اتاق بازرگانی ایران قرار دارد که قانون مصوب مجلس را پشتوانۀ خود می بیند. چه اتفاقی افتاد که مرکز منطقه ای داوری تهران به عنوان یک نهاد فرا ملّی در میان سایر نهادهای داوری فعال و مدعی در کشور توانست خود را به عنوان متولی برگزاری اولین موت کورت حقوقی داوری در ایران مطرح نماید و به نوعی ابتکار عمل را در دست بگیرد؟

خانم حسین پور: مرکز منطقه ای داوری تهران از همان ابتدا با هدف اینکه به یک کانون داوری در منطقه تبدیل شود، تلاش های بسیاری را برای ارتقای فرهنگ داوری در ایران انجام داده است. از این رو، سال هاست که این مرکز در کنار تمرکز بر فعالیت اصلی خود به عنوان یک سازمان داوری بین المللی، در راستای اهداف آموزشی - ترویجی برای شناخت بیشتر و توسعۀ داوری تجاری در ایران گام برداشته است. از سال ۱۳۹۴، فعالیت های آموزشی داوری مرکز با برگزاری اولین موت کورت داوری ایرانی در پیش گرفته شد. در واقع، مسابقات داوری تجاری ایران با الهام از نمونۀ بین المللی آن «ویس موت» که به زبان انگلیسی برگزار می شود، به ابتکار مرکز منطقه ای داوری تهران کلید خورد که با حمایت ها و همکاری مرکز داوری اتاق بازرگانی ایران برگزار گردید و در حال حاضر به طور مستقل توسط مرکز برگزار می شود و هشتمین دورۀ خود را در پیش دارد. هدف از این مسابقات بالا بردن دانش حقوقی در زمینۀ داوری اختلافات و آموزش عملی آن در حل و فصل اختلافات تجاری و به تبع آن تربیت داوران جوان بوده است. اما، این تنها فعالیت آموزشی مرکز نیست. دو برنامۀ آموزشی دیگر نیز به طور جدی در مرکز اجرا می شوند. مسابقات آمادگی ویس موت (Vis Pre-moot) که در واقع به شکل جلسات رسیدگی شفاهی تمرینی برای تیم های ویس موت برگزار می شود تا پیش از شرکت در مسابقات اصلی، امکان رویارویی با تیم های دیگر و تمرین موت را داشته باشند و از نظرات داوران مختلف بین المللی در خصوص عملکردشان بهره مند شوند. ویس پری موت مرکز نیز در سال های اخیر با استقبال تیم ها و داوران بسیاری از سرتاسر جهان مواجه شده که به عنوان اولین ویس پری موت در ایران شروع شد و حالا ششمین دورۀ خود را برای سال ۲۰۲۳ پیش رو دارد. همچنین، مسابقۀ «جایزۀ پایان نامه داوری» مرکز که سالانه برای شناسایی پایان نامه های برتر در موضوع حقوق داوری برگزار می شود و تاکنون چهار دورۀ آن برگزار شده و پنجمین دورۀ آن نیز به زودی آغاز خواهد شد.

مرکز علاوه بر برنامه های آموزشی، فعالیت های ترویجی را نیز از طریق برگزاری کارگاه های آموزشی، سمینارها، وبینارها و همایش های متعدد داخلی و بین المللی، برقراری ارتباط و همکاری با سازمان های داخلی و بین المللی فعال در زمینۀ داوری دنبال کرده است. همۀ این فعالیت ها و ابتکارات به عمل آمده بخشی از رسالت مرکز منطقه ای داوری تهران بوده و خوشبختانه در مسیر گسترش و پیشرفت هرچه بیشتر قرار دارد.

 

۲. متمرکز بشویم بر روی مسابقات داوری تجاری ایران. لطفاً در خصوص برگزاری مسابقات و برنامه ریزی های مرتبط، آیین مربوط به آن و همچنین شرایط شرکت کنندگان و داوران توضیح بفرمایید.

خانم حسین پور: مسابقات داوری تجاری ایران هر سال از ابتدای آبان آغاز می شود و تا اردیبهشت سال بعد در جریان است. یعنی طول دورۀ مسابقات از زمان ثبت نام تا زمان برگزاری جلسات رسیدگی شفاهی و اعلام نتایج حدود شش ماه است و زمانبندی دوره، شامل مواعد مربوط به مراحل مسابقه، در ابتدای پاییز هر سال منتشر می شود. به طور کلی، مسابقات از دو مرحلۀ کتبی و شفاهی تشکیل شده است. در مرحلۀ کتبی، تیم ها پس از مطالعۀ مسئلۀ منتشر شده نسبت به نگارش و ثبت لوایح کتبی خواهان و خوانده در مهلت های ارائه شده اقدام می کنند و پس از گذراندن مرحلۀ کتبی به مرحلۀ شفاهی راه می یابند. مرحلۀ شفاهی مسابقات مشتمل بر جلسات رسیدگی در سطوح مقدماتی، یک چهارم نهایی، نیمه نهایی و نهایی است که در آن دو نفر به نمایندگی از هر تیم به ارائۀ اظهارات شفاهی خود در دفاع از خواهان و یا خوانده پرونده پرداخته و به پرسش های هیئت داوران پاسخ می دهند. جلسات رسیدگی شفاهی با حضور سه نفر داور تشکیل می شوند.

شرکت در مسابقات به شکل تیم های ۲ تا ۶ نفره انجام می شود. تمام اعضای تیم باید در رشتۀ حقوق تحصیل کرده باشند. علاوه بر دانشجویان و فارغ التحصیلان رشتۀ حقوق در مقاطع مختلف، وکلای دادگستری با کمتر از سه سال سابقۀ وکالت هم امکان شرکت در مسابقات را دارند. تمام اطلاعات مورد نیاز برای شرکت در مسابقات بر روی وبسایت مسابقات موجود و قابل دسترس است. علاقمندان همچنین می توانند آرشیو دوره های برگزار شده و اطلاعات مربوط به برگزیدگان دوره های پیشین را نیز بر روی وبسایت مشاهده کنند.

در خصوص داوران نیز اطلاعیۀ ثبت نام داوران در هر دوره منتشر می شود. به طور کلی، داوران مسابقات از میان استادان دانشگاه ها، وکلا، داوران، متخصصان و فعالان حوزۀ حقوق داوری انتخاب می شوند. شرکت کنندگان پیشین مسابقات نیز در صورتی که بیش از ۳۰ سال سن داشته باشند امکان شرکت در مسابقات به عنوان داور را خواهند داشت.

 

۳. اصلی ترین چالش هایی که در مسیر برگزاری این مسابقات با آنها روبرو شده اید چه بوده است؟

خانم حسین پور: قبل از پاسخ به این سئوال اجازه بدهید این توضیح را بدهم که برگزاری مسابقات در هیچ دوره ای آسان تر از دورۀ قبل نبوده و علت آن این است که سطح برگزاری همواره در حال رشد و گسترش بوده و ما در مرکز به طور مستمر تلاش کردیم ضمن پایبندی به مبانی و قواعد اولیه، روند برگزاری را تا بالاترین حد ممکن با استانداردهای نوین بین المللی موت کورت و نوآوری های قابل اجرا تطبیق بدهیم. بنابراین، بعضی چالش ها اتفاقی و گریزناپذیرند و در اثر عوامل خارجی بوجود می آیند و بعضی نیز در اثر اهمیت کیفیت برگزاری و نکته سنجی های خود ما ایجاد می شوند. از دیدگاه من در طول دو دوره ای که مستقیماً در برگزاری این مسابقات دخیل بوده ام، مهم ترین و چالشی ترین بخش برگزاری مسابقات ارزیابی ها و امتیازدهی ها و به طور کلی داوری کردن مسابقات است. به این دلیل که امتیازدهی تنها بخشی از روند اجرایی مسابقات است که تیم اجرایی اصولاً نباید هیچگونه دخالتی در آن داشته باشد و آنچه که هیئت داوران تشخیص داده و ثبت می کنند قطعی و نهایی بوده و امکان تجدیدنظر در آن وجود ندارد. شاید فکر کنید چنین موضوعی چالش برانگیز نیست. باید بگویم، در عین اینکه تیم اجرایی دخالتی در امتیازدهی ندارد، اما در قبال امتیازات ثبت شده مسئول و پاسخگوست. از این رو، تمام اقدامات لازم برای جلوگیری از هرگونه اشتباه و یا اعمال سلیقه در ارزیابی ها و همچنین کسب اطمینان از رعایت معیارهای امتیازدهی ارائه شده در مقررات برگزاری مسابقات از طریق نظارت بر عملکرد تیم ها و صحت سنجی امتیازات ثبت شده از سوی داوران انجام می شود. به همین خاطر، بخش عمده ای از انرژی و دقت عملِ ما معطوف به همین قسمت امتیازدهی هاست و به نسبت تعداد تیم های شرکت کننده و به تبع تعداد داوران امتیازدهنده، چنین امری دشوارتر و حساس تر می شود.

یکی دیگر از چالشی ترین مراحل مسابقات که اینجا قابل اشاره است، طراحی مسئلۀ مسابقه می باشد. توضیح این مورد مفصل و تخصصی است. اما، به طور مختصر، طراحی پرونده یک اختلاف فرضی به دلیل اینکه باید موضوعات مورد مناقشه به بهترین شکل شناسایی شده و به نحوی نگارش شوند که ارتباط و انسجام آن در تمام ابعاد اختلاف حفظ شود و از سوی دیگر، جنبه های رقابتی و آموزشی مسابقات در نظر گرفته شوند، کاری نسبتا دشوار و زمان بر است و نیازمند بالاترین میزان دقت و جزئی نگری است.

 

۴. آیا ارتباطی، مستقیم یا غیر مستقیم، بین مسابقات داوری تجاری ایران و مسابقات آمادگی داوری تجاری بین المللی (VIS Pre Moot) که هر دو به ابتکار مرکز منطقه ای داوری تهران برگزار می شوند وجود دارد؟

خانم حسین پور: خیر، این دو مسابقه از لحاظ روند برگزاری ارتباطی با یکدیگر ندارند. مسابقات داوری تجاری ایران به زبان فارسی برای تیم های ایرانی و با حضور داوران ایرانی برگزار می شود و هشتمین دورۀ خود را پیش رو دارد. مسابقات آمادگی ویس موت یا همان ویس پری موت که در واقع به شکل جلسات رسیدگی شفاهی تمرینی برای تیم های ویس موت به زبان انگلیسی با حضور تیم ها و داوران مختلف از ایران و سرتاسر جهان برگزار می شود. زمانبندی برگزاری شان نیز با یکدیگر متفاوت است. البته باید اشاره کنم، برای دانشجویان ایرانی که قصد شرکت در مسابقات بین المللی ویس موت را دارند، تجربۀ حضور در مسابقات داوری تجاری ایران پیش زمینۀ بسیار خوبی است، چرا که اسلوب و استانداردهای برگزاری آن تا حدود بسیار زیادی مشابه مسابقات ویس موت است و فرصت تقویت مهارت ها و کسب دانش بیشتر برای دانشجویان را در سطح بسیار خوبی فراهم می آورد. همچنین، شرکت در مسابقات ویس پری موت مرکز هم، به جهت اینکه فرصت بسیار خوبی است تا شرکت کنندگان ایرانی ویس موت با رقبای خود از دانشگاه ‌های سراسر جهان رقابت تمرینی داشته باشند، به طبع توصیه می شود.

 

۵. در مقایسه با دوره های ابتدایی، مسابقات داوری تجاری ایران در سال های اخیر چه تغییرات و اصلاحاتی را در جهت نزدیک شدن به ایده آل ها پشت سر گذاشته است؟

خانم حسین پور: مسابقات داوری تجاری ایران، از اولین دورۀ برگزاری خود تاکنون، پیشرفت های چشمگیری داشته و از همان ابتدا هر ساله در جهت نزدیک تر شدن به استانداردهای رایج مسابقات شبیه سازی و نیز نمونه های جهانی موت کورت داوری پیش رفته است. بنابراین تغییرات مبتنی بر بهبود کیفیت برگزاری مسابقات در هر دوره مشهود بوده است.

از آغاز سال ۱۳۹۹ که به دلیل وضعیت همه گیری کرونا محدودیت های بسیاری در فعالیت ها اعمال شد و رویدادها همگی به شکل آنلاین برگزار می شد، بخش عمدۀ تمرکز ما در مرکز منطقه ای داوری تهران فراهم آوردن شرایطی بود که آثار منفی محدودیت ها بر برگزاری فعالیت های آموزشی مرکز از جمله مسابقات داوری تجاری ایران را به حداقل برساند. از این رو، در دورۀ ششم مسابقات که به شکل آنلاین بود، دقت و حساسیت بیشتری به کار گرفته شد. با در نظر گرفتن پیشنهادهای شرکت کنندگان پیشین و رصد کردن تجارب بین المللی، اصلاحات بسیاری از جمله در مقررات برگزاری، ساختار شکلی مسابقات، نحوۀ طراحی مسئلۀ مسابقه، زمان بندی، جوایز و موارد جزئی تر انجام شد تا برگزاری این مسابقات را به بالاترین سطح کیفیت ممکن برسانیم. اما این تغییرات و اصلاحات ادامه داشته است به طوری که در هفتمین دورۀ مسابقات برای هرچه کارآمدتر کردن تجربه حضور شرکت کنندگان و تقویت جنبۀ آموزشی این موت کورت، استماع شهادت شهود را به جلسات رسیدگی شفاهی این دوره اضافه کردیم. این ابتکار با هدف افزایش چالش های رقابتی و به تبع آن فراهم آوردن بستری برای آموزش جنبه های مختلف روند رسیدگی داوری انجام شد و به عنوان اولین دوره ای که این بخش از جریان داوری به شکل شفاهی و نه فقط کتبی به مسابقات اضافه شد، از شیوۀ اجرا و عملکرد تیم ها در این خصوص رضایت و بازخورد خوبی کسب شد. هفتمین دوره تغییرات رضایت بخش دیگری هم داشت؛ به طور مثال، سطح جوایز این دوره افزایش یافت تا انگیزه نسبی شرکت کنندگان در مسابقات حفظ شود. همچنین، امتیازدهی در مراحل کتبی و شفاهی نیز با اصلاحاتی همراه شد تا ارزیابی و سنجش تیم های شرکت کننده با دقت و حساسیت بیشتری نسبت به قبل انجام گیرد.

برای اینکه پاسخ به این سئوال شما را جمع بندی کنم می خواهم به نکته ای اشاره کنم که به خوبی گویای افزایش سطح کیفی مسابقات داوری تجاری ایران است. تیم های شرکت کننده در سال های اخیر به خصوص در دوره های ششم و هفتم مسابقات در سه جنبه رشد چشمگیر و مطلوبی داشتند. یکی اینکه تعداد تیم های شرکت کننده افزایش قابل توجهی نسبت به قبل داشت، که این نشان از استقبال رو به افزایش علاقمندان از این مسابقات دارد. دوم اینکه تیم ها از شهرهای مختلف کشور در مسابقات حضور داشتند. برخلاف دوره های گذشته که تیم ها عمدتاً از تهران و یک یا دو شهر دیگر شرکت می کردند، در دوره های اخیر شاهد تنوع بیشتر تیم ها از این حیث بوده ایم. به علاوه، سطح علمی و توانمندی تیم ها نیز به میزان زیادی افزایش یافته که موجب تقویت سطح رقابت ها شده است. تمام این موارد موجب شده که تجربه برگزاری مسابقات در سال های اخیر مطلوب تر باشد و ما از این بابت بسیار خوشحال و مفتخر هستیم.

 

۶. تحلیل سرکارعالی از دستاوردهای حضور در این مسابقات چیست و فکر می کنید به طور معمول بعد از این مسابقات چه اتفاق یا اتفاق‌هایی برای شرکت کنندگان رقم خواهد خورد؟

خانم حسین پور: در پاسخ به این سئوال ابتدا باید به شناسایی مسیری که شرکت کنندگان در طول مسابقات موت کورت طی می کنند بپردازیم تا بتوانیم برداشت صحیحی از دستاوردهای آن داشته باشیم. در یک موت کورت که با رعایت سطح بالای استانداردها برگزار شده باشد، جوانب مختلف یک محکمۀ واقعی تا حدی قابل توجه و واقع گرایانه شبیه سازی شده و شرکت کنندگان در جایگاه وکلایِ مدافع طرفینِ یک اختلاف فرضی در طول جریان رسیدگی که شامل مواعد پیش از جلسات رسیدگی شفاهی نیز می شود، در مقابل داوران و یا قضات رسیدگی کننده به ارائۀ اظهارات و دفاعیات کتبی و شفاهی خود می پردازند. تا همین جا قابل ملاحظه است که علی رغم اینکه هدف اصلی موت کورت آموزش است، چنین موقعیتی که در آن دانشجویان رشتۀ حقوق آموخته های تئوریک خود را به کار بگیرند و با بررسی یک پرونده اختلاف، مطالعۀ مدارک و یافتن خلاء هایی که منجر به بروز اختلاف شده، درک اقدامات مورد نیاز جهت تلاش برای احقاق حق یا جلوگیری از تضییع حقوق موکل، طراحی استراتژی دفاع یا ادعاهای قابل ارائه، تحقیق در حوزۀ موضوعی مربوطه و بررسی قوانین موجود (که بعضاً شامل قوانین خاص است و عموماً در دانشگاه ها تدریس نمی شوند)، نگارش لوایح و در آخر حضور در جلسات رسیدگی نزد داوران و یا قضات رسیدگی کننده جهت پیشبرد مواضع موکلین در فضای آکادمیک و دانشگاهی فراهم نیست. به بیان بهتر، موت کورت بخشی از چارت آموزشی اجباری دانشگاه ها نیست. پر واضح است که تجربه تمام مواردی که اشاره کردم منجر به تقویت مهارت های فکری و عملی، همچون اعتماد به نفس، تفکر خلاق، فن بیان، قدرت اقناع، نگارش و پژوهش حقوقی و موارد دیگر می شود. مهارت هایی که وکلای حرفه ای برای موفقیت در مسیر شغلی خود به آنها وابسته اند.

من از دیدگاه شخصی که هم به عنوان شرکت کننده موت کورت و هم به عنوان داور و نیز برگزارکننده تجربۀ حضور در این مسابقات را داشته، معتقدم صرف مواجهۀ مستقیم و متعهدانه با چالش های این چنینی، فارغ از موفقیت آمیز بودن یا نبودن نتیجه آن، منجر به رشد و تقویت مهارت های رقابتی دانشجویان رشتۀ حقوق و برتری آنها نسبت به دیگران خواهد شد. این مهم ترین دستاورد و ارزش وجودی موت کورت است. حال اگر بخواهیم با نگاهی جزئی نگرانه به سنجش دستاوردهای شرکت در موت کورت بپردازیم، می بینیم که بسته به ملّی یا بین المللی بودن موت کورت، مشارکت در این مسابقات فرصتی را برای تعامل و آشنایی با متخصصان و صاحب نظران حوزه های مختلف حقوق از جمله استادان، وکلا، داوران و قضات و نیز دانشجویانی از سراسر کشور یا جهان فراهم می کند. افرادی که به شکل واقعی در این حوزه مشغول به فعالیت تخصصی و یا تحصیل و کسب تجربه هستند و برای مقاصدی مشترک گرد هم آمده اند تا اهداف برگزاری موت کورت را محقق سازند. حضور و اصطلاحاً شبکه سازی (networking) در چنین بستری از دیگر دستاوردهای بلندمدت و جذاب شرکت در موت کورت، هم برای دانشجویان و هم برای متخصصانی که به عنوان داور یا قاضی و یا مربی و مشاور تیم ها مشارکت دارند، محسوب می شود. به شخصه، بسیاری از دوستان فعلی خودم را اولین بار در فضای موت کورت ملاقات کردم و یا آشنایی ام با برخی استادان و چهره های مطرح و نام آشنای حقوقی در همان فضا شکل گرفت که باعث شد، امروز، ارتباط خوبی را در فضای شغلی و حرفه ای با ایشان داشته باشم. در حقیقت، شرکت در مسابقات موت کورت فرصت ابراز وجود و به نمایش گذاشتن توانمندی ها را برای یک دانشجوی حقوق که در ابتدای مسیر حرفه ای خود قرار دارد، فراهم می کند، به نحوی که در یافتن فرصت های شغلی در آینده و ورود به حوزه های تخصصی و عملی موثر باشد.

 

۷. آیا از تأثیری که مسابقات داوری تجاری ایران بر زندگی و مسیر حرفه ای شرکت کنندگان در این رقابت ها گذاشته است، به خصوص نفرات برگزیده، اطلاعاتی در دست دارید تا با مخاطبان به اشتراک بگذارید؟

خانم حسین پور: بله، خوشبختانه، بسیاری از شرکت کنندگان سابق مسابقات داوری تجاری ایران حالا به عنوان وکلای موفق در حوزه های نوین حقوقی مشغول فعالیت هستند. بسیاری در حوزۀ موضوعات نوین داوری به پژوهش پرداخته و مقالات ارزنده ای را به چاپ رسانده اند. عده ای از آنها به عنوان داوران جوان موفق به جذب پرونده های داوری شده و در حوزۀ حل و فصل اختلافات به عنوان داور فعالیت دارند. جمعی دیگر به عنوان کارشناسان و مشاوران حقوقی در مؤسسات حقوقی و شرکت های مختلف جذب شده و مشغول فعالیت حرفه ای هستند. می شود گفت، کارفرمایان حقوقی نیز به هنگام استخدام دانشجویان فاقد سوابق شغلی تمایل بیشتری را برای جذب شرکت کنندگان موت کورت نشان می دهند. این نکته ایست که به ویژه در سال های اخیر بسیار شاهد آن بوده ایم. البته نمی توان ادعا کرد که اینها تأثیر مستقیم شرکت در مسابقات داوری تجاری ایران است و هر شخصی به صرف شرکت در مسابقات موت کورت داوری چنین موقعیت هایی را کسب خواهد کرد. بلکه با توجه به توضیحاتی که در پاسخ به سئوال قبل دادم، قطعاً شرکت کردن در مسابقات برای افرادی که به شکل هدفمند در تلاش برای دستیابی به موقعیت های حرفه ای، شغلی و تحصیلی در حوزۀ حقوق داوری و یا حقوق تجارت بین الملل هستند، مسیر هموارتری را فراهم می آورد.

از دیگر تاثیرات مثبت شرکت در موت کورت داوری تجاری ایران می توان به حضور چشمگیر شرکت کنندگان در نمونۀ بین المللی آن یعنی مسابقات داوری تجاری بین المللی ویس موت اشاره کرد. تعداد زیادی از دانشجویان با شرکت در مسابقات داوری تجاری ایران به سطحی از آمادگی های لازم برای عضویت در تیم های ویس موت دانشگاه ها دست می یابند و مسیر حرفه ای و تحصیلی خود را بدین شکل ادامه می دهند. چنین تجاربی به دانشجویان کمک می کند تا بتوانند در دوره های بعدی مسابقات به عنوان مربی و داور در موت کورت ها فعالیت داشته باشند. این یکی از جذابیت های مورد استقبال شرکت کنندگان موت کورت بوده است. تعداد قابل توجهی از داوران و مربیانی که در دوره های اخیر در مسابقات داوری تجاری ایران و نیز ویس موت حضور داشته اند، از جمع شرکت کنندگان پیشین همین مسابقات بوده اند. بنابراین، برای کسانی که به حضور مستمر در مسابقات موت کورت و از آن طریق کسب تجارب و دانش بیشتر و برقراری ارتباطات گسترده تر در حوزۀ داوری علاقمندند، چنین موقعیتی فراهم است. این می تواند یکی دیگر از دستاوردهایی باشد که در پاسخ به سئوال قبلی توضیح دادم.

 

۸. همکاری و مشارکت دانشگاه ها و نهادهای تخصصی داوری در برگزاری مسابقات داوری تجاری را چگونه ارزیابی می کنید؟

خانم حسین پور: همکاری ها و مشارکت هایی در فراهم آوردن محل برگزاری مرحله شفاهی مسابقات در دوره های مختلف صورت گرفته است. به طور مثال، دانشگاه تربیت مدرس برای برگزاری جلسات رسیدگی شفاهی هفتمین دوره مسابقات همکاری خوبی به عمل آورد. در برخی دوره های گذشته نیز مرکز امور حقوقی بین المللی ریاست جمهوری (سیلا) و اتاق بازرگانی صنایع، معادن و کشاورزی ایران در این زمینه همکاری هایی داشته اند. به علاوه، در چند دوره حمایت های مالی از سوی مرکز داوری اتاق بازرگانی ایران صورت گرفت. از آغاز هفتمین دوره، برگزاری این مسابقات به طور مستقل توسط مرکز منطقه ای داوری تهران انجام شد. به طور کلی، مسابقات داوری تجاری ایران زمینه های خوبی را برای همکاری سایر نهادهای تخصصی داوری و دانشکده های حقوق سراسر کشور ایجاد می کند و همچنین ظرفیت های بسیاری برای توسعه و پیشرفت در سطح ملی دارد که امیدوارم در آینده بتوانیم به صورت سازنده در جهت گسترش هرچه بیشتر این مسابقات در کشور از آن ها بهره ببریم.

 

۹. توصیه سرکارعالی برای علاقمندان به شرکت در مسابقات داوری تجاری ایران چیست؟ از منظر حرفه ای، چه حداقل ها، استانداردها و معیارهایی را برای حضور شرکت کنندگان لازم می دانید؟ و چه پیشنهادی برای بعد از حضور در مسابقات برای شرکت کنندگان دارید؟

خانم حسین پور: مهم ترین توصیه من این است که دانشجویان علاقمند به حقوق داوری اختلافات این مسابقات را به عنوان بخشی ضروری از دورۀ تحصیلی خود در نظر بگیرند و با همین رویکرد برای شرکت در آن هدف گذاری کنند. جنبۀ رقابتی مسابقات انگیزۀ بسیار خوبی است برای اینکه از فرصت های آموزشی آن به بهترین نحو بهره ببرند و برای تقویت دانش و مهارت های خود تلاش کنند. بنابراین، جدیت در رقابت، دستکم نگرفتن هیچ بخشی از روند مسابقات و از دست ندادن هیچ یک از فرصت های ارائه شده در طول برگزاری از جمله جلسات توجیهی، کمک به سزایی به آنها برای عملکرد بهتر خواهد کرد.

به طور کلی، علاقه مندی و مطالعۀ منابع حقوق داوری پیش از تصمیم به شرکت در مسابقات ضروری است. در ترکیب اعضای تیم های شرکت کننده لازم است که افرادی با مهارت های نسبی پژوهشی، نگارشی، قدرت بیان و استدلال شفاهی و آشنایی خوب با حقوق و قوانین داخلی حضور داشته باشند. بهتر است، تیم ها از همراهی یک مربی با سابقه موت کورت از ابتدای مسابقات تا انتها بهره ببرند.

پیشنهاد من برای شرکت کنندگان در این مسابقات این است که پس از پایان مسابقات صرف نظر از نتیجۀ حاصل شده، همچنان به تلاش های خود برای یادگیری ادامه دهند و در رقابت با خودشان همواره پیشتاز باشند. همچنین حفظ ارتباط با جامعۀ فعال در عرصۀ حقوقی به خصوص داوری مزیتی است که در درازمدت آثار آن را تجربه خواهند کرد.

 

۱۰. اگر نکته یا موضوعی باقیمانده است که تمایل دارید آن را با مخاطبان به اشتراک بگذارید، بفرمایید.

خانم حسین پور: موت کورت داوری نزدیک ترین تجربۀ دانشجویان به فضای محاکم داوری و روند رسیدگی به پرونده ها در آنها است. از تمام دانشجویان علاقمند به مباحث داوری دعوت می کنم با حفظ روحیۀ تیمی و رویکردی فراتر از رقابت برای شرکت در موت کورت داوری به طور جدی برنامه ریزی نموده و برای آن هدف گذاری کنند. برای تمام مخاطبین و علاقمندان موت کورت آرزوی سلامتی و موفقیت دارم.

 

 

دربارۀ مصاحبه شونده

زهرا حسین پور، فارغ التحصیل رشتۀ حقوق بین الملل از دانشگاه آزاد واحد علوم و تحقیقات تهران و مشاور حقوقی مرکز منطقه ای داوری تهران است. وی همچنین به عنوان دستیار داور در پرونده های داوری موردی و سازمانی به فعالیت می پردازد. از سال ۱۳۹۹ در کمیتۀ برگزاری مسابقات مرکز به عنوان دبیر و یا مدیر برگزاری مشارکت داشته است. ایشان در مسابقات ویس موت نیز به عنوان داور فعالیت دارد.

 

دربارۀ مصاحبه کننده

علیرضا رنجبر، دانش آموختۀ حقوق بین الملل دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی است. حقوق بین الملل سرمایه گذاری و حقوق حل و فصل اختلافات بین المللی از حوزه های مورد علاقۀ مطالعاتی و پژوهشی وی در حال حاضر به حساب می آید. علاوه بر حوزه های مذکور، سازمان ملل متحد، صلح و امنیت بین المللی، حقوق بین الملل بشردوستانه، حقوق جنگ در فضای سایبر و مصونیت دولت از دیگر حوزه هایی هستند که وی به آنها علاقمند بوده و دارای تألیفاتی نیز در زمینه های پیش گفته می باشد. وی مؤسس سایت دیدبانان دادگستر (دیداد) است و در حال حاضر به عنوان مدیر و سردبیر این سایت مشغول به فعالیت می باشد. همکاری با مرکز امور حقوقی بین المللی ریاست جمهوری به عنوان مشاور حقوقی و فعالیت داوطلبانه در انجمن ایرانی مطالعات سازمان ملل متحد و موزۀ صلح تهران ازجمله دیگر سوابق علمی ایشان است.

 

 

 

اشتراک گذاری:
گفت و گو با دکتر نسرین مصفا پیرامون فعالیت های انجمن ایرانی مطالعات سازمان ملل متحدگفت و گو با دکتر سید علی خزائی پیرامون مسئولیت پیش قراردادیگفت و گو با دکتر محمودرضا گلشن پژوه پیرامون سازمان های غیردولتی و جایگاه آنها در حقوق بین الملل
verification
زمان ثبت
جمعه 28 مرداد 1401 06:11
سلام و سپاس استفاده کردم
مهران شکوهی